ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਝੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਵਿਚ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਚੋਣ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸੀਟ ਤੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਜੰਗ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ 6 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਵੋਟਾਂ 11 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਪੈਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਗਿਣਤੀ 14 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋਵੇਗੀ। ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪੱਤਰ ਭਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 13 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ । ਇਹ ਚੋਣ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਤਰਨਤਾਰਨ ਦੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਮੂਡ ਨੂੰ ਪਰਖੇਗੀ, ਸਗੋਂ 2027 ਦੀਆਂ ਆਮ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਾਰਟੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਟੈਸਟ ਵੀ ਬਣੇਗੀ।
ਇਸ ਵਾਰ ਚੋਣ ਮੁਕਾਬਲਾ ਬਹੁਪੱਖੀ ਹੈ। ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ (ਆਪ), ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਬਾਦਲ), ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ),ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਆਪ ਨੇ ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਸਿਆਸੀ ਹਨ। ਸੰਧੂ ਨੇ 2002 ਵਿਚ ਅਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ, 2007 ਅਤੇ 2012 ਵਿਚ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਟਿਕਟ ਤੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। 2017 ਅਤੇ 2022 ਵਿਚ ਉਹ ਹਾਰ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਹੁਣ ਆਪ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਚੁਕੇ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ 3 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਪੰਜਵੜ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਰੈਲੀ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਜਿੱਤੇ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ਵਿਚ 40-45 ਫੀਸਦੀ ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਛੇ ਜ਼ਿਮਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਪੰਜ ਜਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ), ਪੰਥਕ ਵੋਟਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਕੇ ਮੁੱਖ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਪ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਬਾਦਲ) ਲਈ ਤਰਨਤਾਰਨ ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਗੜ੍ਹ ਹੈ। 1972 ਤੋਂ 2022 ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਪੰਜ ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਵਾਂ ਚਿਹਰਾ ਬੀਬੀ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਰੰਧਾਵਾ ਨੂੰ ਉਤਾਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ । ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਖ਼ੁਦ ਹਲਕੇ ਵਿਚ ਸਰਗਰਮ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਥਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਬੰਦੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ, ਸਿੱਖ ਪਛਾਣ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਆਪ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ‘ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ’ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਪਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲੇ ਅਕਾਲੀ ਧੜੇ ਨਾਲ ਵੋਟ ਵੰਡ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਅਕਾਲੀ ਨੂੰ ਪੰਥਕ ਵੋਟਾਂ ਵਿਚੋਂ 30 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਨਵੇਂ ਚਿਹਰੇ ਕਰਨਵੀਰ ਸਿੰਘ ਬੁਰਜ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਵਪਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਉਪ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਚਿਹਰੇ ਵਜੋਂ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਹਨ। ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਵਿਧਾਇਕ ਸੁਖਬਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੁੱਖ ਸਰਕਾਰੀਆ ਨੂੰ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਿੰਡ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ 20-25 ਫੀਸਦੀ ਵੋਟ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਫੁਟ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ਉਤਾਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ-ਦਿਹਾਤੀ ਵੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਿਚ ਮਾਹਿਰ ਹਨ। ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਸੋਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਆਬਜ਼ਰਵਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ । ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ ਕੇਂਦਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪੀਐਮ ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ 10-15 ਫੀਸਦੀ ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ) ਦੇ ਪਿਤਾ ਬਾਪੂ ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ, ਐੱਮਪੀ ਸਰਬਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਭਾਈ ਸੰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸੰਨੀ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਉਮੀਦਵਾਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਨੀ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। ਸੰਨੀ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਆਗੂ ਸੁਧੀਰ ਸੂਰੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੂਬਾ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹਮਲੇ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਹਨ। ਪਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਪੰਥਕ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿਚ ਜੋਸ਼ ਭਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬੰਦੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ।
ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਿਧਾਇਕ ਰਾਣਾ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਇਸ ਚੋਣ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਫੈਕਟਰ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 10-15 ਫੀਸਦੀ ਵੋਟ ਵੀ ਮਿਲ ਗਏ, ਤਾਂ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ।” ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਧੜਾ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਵੰਡੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਪ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਭੱਖੀ, ਤਾਂ ਮੁਕਾਬਲਾ ਤਿਕੋਣਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਰਨਤਾਰਨ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਝੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਅੰਗ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪੰਥਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਜੱਟ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਡੰਕਾ ਵੱਜਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਤਰਨਤਾਰਨ ਹਲਕੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਵੇਖੀਏ ਤਾਂ 1972 ਤੋਂ 2022 ਤੱਕ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਪੰਜ ਵਾਰ (1972, 1985, 1997, 2007, 2012), ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ (1980, 1992, 2002), ਅਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਿੱਤਾਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ। 2022 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚ ਆਪ ਨੇ ਡਾ. ਕਸ਼ਮੀਰ ਸਿੰਘ ਸੋਹਲ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਜਿਤਾਇਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਪਰ 27 ਜੂਨ 2025 ਨੂੰ ਡਾ. ਸੋਹਲ ਦੀ ਅਚਾਨਕ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੀਟ ਖ਼ਾਲੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਹਲਕੇ ਵਿਚ ਲਗਭਗ 1.98 ਲੱਖ ਵੋਟਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 60 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਥਕ ਅਤੇ ਜੱਟ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਲਾਤ ਨੇ ਵੀ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਮੂਡ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਰਾਹਤ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਕਾਰ ਡਾਕਟਰ ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਇਹ ਚੋਣ 2027 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਰੀਹਰਸਲ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਆਪ ਨੇ ਇੱਥੇ ਜਿੱਤ ਲਈ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੱਤਾ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ, ਪਰ ਪੰਥਕ ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨਾਲ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗੇਗਾ।”
ਐੱਕਸ ਤੇ ਚਰਚਾ ਵੀ ਆਪ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਯੂਜ਼ਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, “ਆਪ ਜ਼ਰੂਰ ਜਿੱਤੇਗੀ।” ਪਰ ਕੁਝ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਅੰਤ ਵਿਚ, ਤਰਨਤਾਰਨ ਦੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਸੀਟ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰੰਗ ਦੇਵੇਗਾ।
