ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ/ਏ.ਟੀ.ਨਿਊਜ਼: ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਪਰਾਧ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਸੀਨਾ ਇਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੈ। ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਪੱਖਪਾਤੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਯੂਨਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ’ਤੇ ਬਦਲਾਖੋਰੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 1,400 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਜਾਂ ਸਾਬਕਾ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਨੇਤਾ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਸੱਤਾ ਸੰਘਰਸ਼, ਬਗਾਵਤ, ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਯੁੱਧ ਅਪਰਾਧ ਜਾਂ ਤਖ਼ਤਾਪਲਟ, ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹੋ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਉਹ 10 ਨੇਤਾਵਾਂ ਬਾਰੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ:
- ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ – ਇਰਾਕ ਦਾ ਬਦਨਾਮ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ
ਇਰਾਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਆਧੁਨਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਬਦਨਾਮ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ।
- 1979 ਤੋਂ 2003 ਤੱਕ ਇਰਾਕ ’ਤੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
- ਕੁਰਦ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ’ਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
- 2003 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਰਾਕ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ੜ ਲਿਆ।
- ਦੋਜੈਲ ਕਤਲੇਆਮ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ।
- 30 ਦਸੰਬਰ, 2006 ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਉਸਦੀ ਫ਼ਾਂਸੀ ਨੇ ਪੂਰੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਭੂਚਾਲ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
- ਜ਼ੁਲਫ਼ਿਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ – ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਫ਼ੈਸਲਾ
ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜ਼ੁਲਫ਼ਿਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ ਨੂੰ 1979 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
- ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਰੋਧੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਦੋਸ਼
- ਫ਼ੌਜ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਜ਼ਿਆ-ਉਲ-ਹੱਕ ਨੇ ਉਸਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।
- ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਰਹਿਮ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ।
- ਅੱਜ ਵੀ, ਇਸ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਿਆਂਇਕ ਕਤਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਭੁੱਟੋ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
- ਮੁਹੰਮਦ ਨਜੀਬੁੱਲਾ—ਤਾਲਿਬਾਨ ਦਾ ਭਿਆਨਕ ਅਧਿਆਏ
ਸਾਬਕਾ ਅਫ਼ਗਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਜੀਬੁੱਲਾ ਨੂੰ 1996 ਵਿੱਚ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੁਆਰਾ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਫ਼ਿਰ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਹੱਤਿਆ ਨੂੰ ਤਾਲਿਬਾਨ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹੇਠ ਆ ਗਿਆ। - ਇਮਰੇ ਨਾਗੀ – ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਦੀ ਕੀਮਤ
ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਮਰੇ ਨਾਗੀ ਨੇ 1956 ਦੀ ਹੰਗਰੀ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।
- ਸੋਵੀਅਤ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਮੰਗ।
- ਬਗ਼ਾਵਤ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।
- 1958 ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਮੁਕੱਦਮਾ, ਫ਼ਿਰ ਫ਼ਾਂਸੀ।
- 1989 ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ ਦੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਾਇਕ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
- ਨਾਗੀ ਨੂੰ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਹਿਦੇਕੀ ਟੋਜੋ – ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਯੁੱਧ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ
ਜਨਰਲ ਹਿਦੇਕੀ ਟੋਜੋ, ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ:
- ਪਰਲ ਹਾਰਬਰ ਹਮਲੇ ਸਮੇਤ ਕਈ ਵੱਡੇ ਫ਼ੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ।
- ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ ਤਬਾਹੀ ਲਈ ਦੋਸ਼ੀ।
- ਟੋਕੀਓ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੰਗੀ ਅਪਰਾਧੀ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
- 1948 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਟੋਜੋ ਦੀ ਫ਼ਾਂਸੀ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ।
- ਨਿਕੋਲੇ ਸਿਉਸੇਸਕੂ – ਰੋਮਾਨੀਆ ਦਾ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ
ਰੋਮਾਨੀਆ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਿਉਸੇਸਕੂ ਨੂੰ 1989 ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੌਰਾਨ ਸੱਤਾ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
- ਜਨਤਾ ਵਿਰੁੱਧ ਹਿੰਸਾ, ਦਮਨ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਦੋਸ਼।
- ਇੱਕ ਫ਼ੌਜੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ।
- ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਫ਼ਾਇਰਿੰਗ ਸਕੁਐਡ ਦੁਆਰਾ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
- ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸ਼ਾਸਨ ਢਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।
- ਮਕਸੂਦ ਬਿਨ ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ – ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ
1975 ਵਿੱਚ, ਸਾਊਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਮਕਸੂਦ ਬਿਨ ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਮ ਸੰਬੰਧ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਅਪਰਾਧ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
- ਜਨਤਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਿਰ ਕਲਮ ਕਰਨਾ।
- ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਬਰਾਬਰ ਵਿਵਹਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ।
- ਨਿਕੋਲਸ ਮੋਰੋਜ਼ੋਵ – ਰੋਮਾਨੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ
ਰੋਮਾਨੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਿਕੋਲਸ ਮੋਰੋਜ਼ੋਵ ਨੂੰ 1940 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
- ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼, ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਬਗਾਵਤ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ।
- ਇੱਕ ਤੇਜ਼ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਕੱਦਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਜ਼ਾ।
- ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਰੋਮਾਨੀਆ ਲਗਾਤਾਰ ਸੱਤਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
- ਹੋਸਨੀ ਜੈਮ – ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਸੀਰੀਆ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੋਸਨੀ ਜੈਮ ਨੂੰ 1949 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
- ਉਹ ਇੱਕ ਫ਼ੌਜੀ ਤਖਤਾਪਲਟ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।
- ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਦੂਜਾ ਤਖਤਾਪਲਟ ਹੋਇਆ।
- ਨਵੇਂ ਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ਧ੍ਰੋਹ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ।
- ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
- ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨੇ ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕੀ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਵੀ ਇਸ ਸੂਚੀ ’ਚ ਜੁੜੇਗੀ?
ਹਸੀਨਾ ਚਾਰ ਵਾਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਹਰ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਲੜਾਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ।
